Η φύση της πραγματικότητας

Ποια είναι η φύση της πραγματικότητας γύρω μας;

Οι μεγαλύτεροι φυσικοί στον κόσμο έχουν φτάσει στο συμπέρασμα ότι δεν μπορεί να υπάρξει μια κατανοητή στον άνθρωπο εξήγηση του σύμπαντος και της πραγματικότητας γύρω μας χωρίς τα μαθηματικά. Με τα μαθηματικά όμως είναι δυνατόν να εξηγηθούν τα πάντα, στα χαρτιά....

Για παράδειγμα ποιος μπορεί να μας εξηγήσει τι είναι η βαρύτητα στην ουσία της, γιατί υπάρχει και πώς λειτουργεί, όχι πώς υπολογίζεται μόνο. Ο Νιούτον μας έδωσε τους υπολογισμούς για να προβλέψουμε π.χ. τις κινήσεις των σωμάτων που εξαρτώνται από τη μάζα και την απόσταση, δεν μας έδωσε όμως μια εξήγηση του γιατί υπάρχει αυτό που υπάρχει, ποια είναι η φύση της βαρύτητας, πώς λειτουργεί.Απλά εξήγησε τα αποτελέσματά της.

Την εξήγηση για την βαρύτητα προσπάθησε να δώσει ο Αϊνστάιν προϋποθέτοντας μια εσωτερική δομή στο σύμπαν που αποτελείται από τον χώρο και τον χρόνο. Στο σύμπαν του Αϊνστάιν όλα τα αντικείμενα, οι πλανήτες, οι γαλαξίες, τα αστέρια, καμπυλώνουν την δομή του, τον χωροχρόνο δηλαδή. Αυτή η καμπύλωση είναι που κατά τον Αϊνστάιν εξηγεί την έννοια της βαρύτητας. Αυτή η καμπύλωση του χωροχρόνου είναι αυτό που εμείς αντιλαμβανόμαστε ως βαρύτητα.

Και εδώ μπαίνουν στην μέση τα μαθηματικά. Γιατί ενώ η εξήγηση που μας δίνει ο Αίνστάιν είναι μαθηματικά αποδεκτή δεν μπορεί εύκολα να γίνει αντιληπτή από τον ανθρώπινο νου και τις ανθρώπινες αισθήσεις. Παρόλο βέβαια που χρησιμοποιούμε τις επιστημονικές της εφαρμογές.

Και αυτό βέβαια είναι μόνο η αρχή από μια σειρά παρόμοιες έννοιες που αφορούν την πραγματικότητα γύρω μας.

Η μαθηματική εξήγηση της πραγματικότητας δείχνει να είναι σε έναν δύσκολο αλλά βατό δρόμο με μια Γενική Θεωρία στο τέλος του. Από ότι όμως φαίνεται δεν θα είναι εύκολο μια τέτοια Γενική Θεωρία να οπτικοποιηθεί, αντίθετα θα εξηγεί τον κόσμο μόνο με τα μαθηματικά. Μα τότε τι μένει για να την καταλάβουμε με απτό τρόπο αυτήν την περίπλοκη πραγματικότητα; Ίσως η ποίηση, η παρομοίωση, η μεταφορά....Η πραγματικότητα γύρω μας αρχίζει να γίνεται όλο και πιο πλατωνική....

Η ολογραφική πραγματικότητα, ο κβαντομηχανικός κόσμος, η γενική θεωρία των πάντων με τις έντεκα διαστάσεις, τα δύο σύμπαντα που το ένα συγκρούεται με το άλλο, τα άπειρα παράλληλα σύμπαντα, δεν είναι μυστικιστικές αντιλήψεις αλλά σοβαρά συμπεράσματα των μεγαλύτερων θεωρητικών φυσικών στον κόσμο.

Στο παρακάτω βίντεο δείτε το περίφημο πείραμα της διπλής σχισμής από τον πειραματικό φυσικό στο πανεπιστήμιο της Βιέννης Anton Zeilinger:

Το παραπάνω πείραμα δεν μπορεί να εξηγηθεί αν διατηρήσουμε σταθερή την παρούσα αντίληψη που έχουμε για το τι είναι πραγματικότητα. Τι συνέπειες έχουν αυτές οι κβαντικές παρατηρήσεις στον κόσμο που ζούμε; Κάποιοι λένε ότι όταν το φωτόνιο αντιμετωπίζει τις δύο σχισμές δεν βρίσκεται παράλληλα σε δύο θέσεις όπως παρατηρούμε ταυτόχρονα αλλά ότι η πραγματικότητα διαιρείται στα δύο.

Τα μαθηματικά πίσω από την κβαντομηχανική είναι πανέμορφα και περιγράφουν τα πάντα με ακρίβεια, απλώς δεν έχουν κανένα νόημα με βάση την αντίληψή μας για το τι είναι πραγματικότητα. Τα μαθηματικά όμως είναι εκεί και μας δείχνουν έναν άλλο κόσμο.

Ακόμη και αν οι ανθρώπινες αισθήσεις μας ενημερώνουν ακριβώς για το τι είναι πραγματικότητα, στην ουσία μας φωτίζουν μόνο για ένα μικρό ποσοστό αυτών που συμβαίνουν γύρω μας.

Ο νομπελίστας καθηγητής του ΜΙΤ Frank Wilczek αναφέρει επ' αυτού ότι από την εποχή του Κοπέρνικου έχουν συμβεί πολλές ανατροπές στον κόσμο της φυσικής που γελοιοποίησαν όσους υποστήριζαν ως πραγματικό αυτό που έβλεπαν μόνο με τα μάτια τους. Όπως λέει ο καθηγητής οι αισθήσεις μας πιάνουν μόνο ένα μικρό κομματάκι μιας πολύ πολυπλοκότερης δομής.

Ο Καθηγητής του Stanford Leonard Susskind λέει ότι όσο καταδύεσαι όλο και βαθύτερα μέσα στην πραγματικότητα τα μαθηματικά γίνονται ο μόνος τρόπος που έχεις για να περιγράψεις την πραγματικότητα που βλέπεις. Αυτό σημαίνει ότι η απάντηση στο τι είναι ο κόσμος μας και η πραγματικότητα που ζούμε μπορεί να βρίσκεται μπροστά στα μάτια μας αλλά εμείς να μην μπορούμε να την αντιληφθούμε με τις αισθήσεις μας.

Η Ολογραφική αρχή του Susskind είναι σήμερα αποδεκτή από την συντριπτικά μεγαλύτερη πλειοψηφία των θεωρητικών φυσικών παγκοσμίως. Και ο Susskind ρωτάει, μήπως όλη η πραγματικότητα γύρω μας είναι ένα ολόγραμμα, μια ψευδαίσθηση; 

Και εδώ ερχόμαστε ξανά στις φιλοσοφικές ερωτήσεις του Descartes ο οποίος έφτασε ακριβώς στα ίδια συμπεράσματα από άλλη πλευρά όταν διερωτόταν με βάση τη λογική τι είναι αυτό που μας κάνει να πιστεύουμε ότι ο κόσμος γύρω μας είναι πραγματικός εφόσον έχουμε την εμπειρία του ύπνου που όταν την έχουμε μοιάζει και αυτή πραγματική. Τι θα εμπόδιζε την αντίληψη το ότι ο κόσμος γύρω μας είναι ένα όνειρο μέσα σε ένα άλλο όνειρο;

Πρακτικά τίποτα, αυτή είναι η μόνη λογική απάντηση είπε ο Descartes και είχε δίκιο. Μόνο βάζοντας στην "συνάρτηση" της φιλοσοφικής μας πραγματικότητας μια εξωτερική σταθερά (π.χ. τον θεό) δείχνουν όλα να μπαίνουν στη θέση τους. Αυτό είπε ο Descartes, κλείνοντας το μάτι στους μελλοντικούς μελετητές του. Αυτό σημαίνει ότι αν δεν υπάρχει θεός (που δεχόμαστε ότι δεν υπάρχει) τότε όλα είναι πιθανά.

Και αυτό αποδεικνύουν στις μέρες μας οι θεωρητικοί φυσικοί με τις μαθηματικές εξισώσεις. Η ουσία στο παρακάτω βίντεο αρχίζει από το 16ο λεπτό και μετά:

Αν δεν καταλάβατε τίποτα από τα παραπάνω δεν πειράζει, αρκεί να μπορείτε να ακούσετε το παρακάτω τραγούδι από μια γνωστή κβαντική φωνή, και κάνει το ίδιο:




Ο άνθρωπος "αγγίζει" πρακτικά άλλες όψεις της πραγματικότητας και με άλλα μέσα:






Περισσότερες πληροφορίες

• Superstring theory
• Quantum chromodynamics
• Supersymmetry
• List of theoretical physicists