Μάχη χωρίς δημοκρατικές ψευδαισθήσεις

Με αφορμή το κείμενο του techie chan σκεφτόμουν σήμερα τα εξής:

1η ιστορική φάση: Ισχυρά κράτη

Από την φεουδαρχία του 17ου αιώνα και την διάσπαρτη εξουσία μεταξύ των φεουδαρχών, περάσαμε μέχρι τον 19ο αιώνα στην εξουσία των κεντρικών κρατών. Οι χώρες που αποκτούσαν κεντρική κρατική εξουσία έναντι των χωρών (ή κρατιδίων) που είχαν ακόμη διάσπαρτη εξουσία ανάμεσα σε ευγενείς και φεουδάρχες, είχαν ένα τρομακτικό πλεονέκτημα ισχύος. Ο Βίσμαρκ κάτι ήξερε που ένωσε εγκαίρως τα γερμανικά κρατίδια σε μια μεγάλη αυτοκρατορία. Γι' αυτό όλες οι χώρες αναγκάστηκαν να αναπτυχθούν γύρω από κράτη με κεντρικές εξουσίες μόνο και μόνο για να επιβιώσουν. Όσες χώρες άργησαν ή δυσκολεύτηκαν (π.χ. Πολωνία) υπέστησαν μεγάλες καταστροφές.

2η ιστορική φάση: Δημοκρατία και Αγορά

Στην συνέχεια, τον 20ο αιώνα, την εξέλιξη από την φεουδαρχία στο κράτος, διαδέχθηκε η εξέλιξη από το συγκεντρωτικό αυταρχικό κράτος στην δημοκρατία της ελευθερίας της αγοράς. Εκεί αποδείχθηκε ότι η ελεύθερη αγορά παράγει περισσότερο προϊόν και περισσότερη ανάπτυξη από ότι ο κομμουνισμός (τουλάχιστον έως τώρα). 

Οπότε το κοινωνικό αποτέλεσμα των τελευταίων 300 περίπου ετών, μετά από μια Γαλλική επανάσταση, 2 παγκόσμιους πολέμους, 1 Οκτωβριανή επανάσταση και ενός ψυχρού πολέμου (ελπίζω να μην ξέχασα κάτι εξίσου σημαντικό), ήταν η υπερίσχυση του κεντρικού κράτους αλλά και η υπερίσχυση της ελεύθερης αγοράς και της δημοκρατίας. Όποια χώρα δεν συμμορφωνόταν με αυτά την έτρωγε η μαρμάγκα.

3η ιστορική φάση: Μετασχηματισμός της δημοκρατίας σε οικονομικό αυταρχισμό

Όπως λοιπόν τον 19ο αιώνα τα κράτη με ισχυρή κεντρική κρατική εξουσία υπερίσχυαν άλλων με
αδύναμη κεντρική κρατική εξουσία, έτσι και σήμερα ο βασικός πόλος ανταγωνισμού είναι το επιχειρηματικό πεδίο και οι μεγάλες επιχειρήσεις. Όποιος δεν έχει αρκετό προϊόν-εξαγωγές μετατρέπεται σε ελλειμματικό κράτος που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο σημαίνει υπόδουλος στους άλλους (βλέπε Ελλάδα σήμερα) με τον ίδιο τρόπο που τα ισχυρά κράτη των 18ο αιώνα κατατρόπωναν τους φεουδάρχες άλλων χωρών.

Και όπως τον 20ο αιώνα οι μηχανισμοί της καπιταλιστικής αγοράς επικράτησαν έναντι του κομμουνιστικού σχεδιασμού παραγωγής προϊόντος, έτσι και σήμερα ο αυταρχισμός αρχίζει να παίρνει κεφάλι έναντι της δημοκρατίας.

Έως τώρα αφήναμε νησίδες αυταρχισμού μέσα στην δημοκρατία μέσω του επιχειρηματικού μανδύα. Σήμερα οι νησίδες αυταρχισμού δείχνοντας πόσο καλά τα καταφέρνουν στο να έχουν οικονομικό αποτέλεσμα αναδεικνύονται σε βαρόμετρα ισχύος.Και έχουμε περάσει σε έναν ανταγωνισμό μείωσης της δημοκρατίας

Και πράγματι, όλοι ξέρουμε ότι ο αυταρχισμός του εκάστοτε επιχειρηματία, που δεν οφείλει λόγο πουθενά, είναι πιο αποτελεσματικός από την διοίκηση της οποιασδήποτε δημόσιας επιχείρησης για της οποίας τα χάλια διαμαρτυρόμαστε.

Συμπέρασμα

Τι σημαίνουν όλα αυτά; Ότι το πείραμα της δημοκρατίας έφτασε στα όριά του. Εκεί νομίζω είναι η ουσία των πραγμάτων. Η δημοκρατία δίνει τη θέση της σε έναν νέο αυταρχισμό τύπου Κίνας.

Τι σημαίνει -κατ' αναλογία  των ιστορικών φάσεων του 19ου και 20ου αιώνα- ότι οι επιχειρήσεις διαδέχονται τα κράτη; Σημαίνει ότι ο αυταρχισμός επανέρχεται έναντι της δημοκρατίας, έστω και με το κράτος ως υποχείριο ή σαν δεκανίκι των επιχειρήσεων (όπως π.χ. συμβαίνει στις ΗΠΑ).

Αυτός είναι ο νέος ιστορικός λειτουργικός μετασχηματισμός των κοινωνιών που ζούμε σήμερα. 

Μπορεί το κράτος ή η αριστερά να ανταπαντήσει με βάση την δημοκρατική οργάνωση; Αν για παράδειγμα το κράτος δεν γίνει πιο αυταρχικό με βάση την αγοραία αποτελεσματικότητα τότε όλα θα γίνουν ιδιωτικά. Αν όμως το κράτος ή η οργάνωση της αριστεράς μιμηθούν την αυταρχικότητα των ιδιωτικών επιχειρήσεων τότε ποιος είναι ο λόγος ύπαρξής τους;  Νομίζω ότι ο λόγος ύπαρξής τους θα είναι να δώσουν τη μάχη ενάντια σε ιδιωτικά συμφέροντα τα οποία ούτως ή αλλιώς μας συνθλίβουν με αυταρχικό τρόπο. Ή λοιπόν θα δοθεί μια μάχη χωρίς δημοκρατικές ψευδαισθήσεις, μάχη στο όνομα της δημοκρατίας αλλά χωρίς την χρησιμοποίησή της, ή ας ξεχάσουμε για πάντα το δημοκρατικό όνειρο. 

Το αντίπαλο στρατόπεδο κάνει την πλάκα της ζωής του απέναντι στις δημοκρατικές μας ευαισθησίες. Τις χρησιμοποιεί για να μας πλησιάσει και στην συνέχεια χτυπάει ύπουλα και αυταρχικά. Είναι σαν να κλέβουν εκκλησία, ή σαν να αντιμετωπίζουν καθυστερημένους.

Θα ξυπνήσουμε ποτέ επιτέλους;