Κατ' αρχήν στην ταινία δεν χρειάζεται να πούμε τίποτα για το σενάριο (μηχανήματα, ουσίες, πλοκή κτλ). Ένα είναι το θέμα: Το όνειρο μέσα στο όνειρο, η αμφισβήτηση της πραγματικότητας που ζούμε. Αυτά βέβαια δεν είναι ευρήματα κανενός εξυπνακίδη Αμερικάνου σκηνοθέτη. Το θέμα το έθεσε ο μεγάλος Ντεκάρτ πριν 400 χρόνια όταν ο κόσμος μας βγήκε από την θεολογία και τον Μεσαίωνα με το "εγχειρίδιο" της επιστημονικής σκέψης του Ντεκάρτ: "Λόγος περί της Μεθόδου", ιδίως μέρος τέταρτο, εκδόσεις Παπαζήση 1976.
Θυμάμαι ότι την πρώτη φορά που ξενύχτησα με τον "Λόγο περί της Μεθόδου" του Ντεκάρτ είχα μείνει ξάγρυπνος για πάνω από 24 ώρες βρισκόμενος για πρώτη φορά στη ζωή μου σε τέτοια πρωτοφανή για μένα διανοητική υπερδιέγερση. Όταν ξημέρωσε κάθε άλλο παρά νύσταζα, ήμουν φοβερά ενθουσιασμένος σαν να είχα κάνει μια μεγάλη ανακάλυψη και σκεφτόμουν με ποιον θα μπορούσα να τα συζητήσω όλα αυτά, ασφαλώς δεν υπήρχε κανένας για τέτοιες συζητήσεις και ευτυχώς που δεν επιχείρησα από τον ενθουσιασμό μου να μιλήσω με κανένα γιατί θα με περνούσαν για τρελό.
Έτσι, ενώ ο Ντεκάρτ φαινομενικά έθετε τα μεταφυσικά του ερωτήματα, στην πραγματικότητα καθόριζε τις συντεταγμένες της ανθρώπινης λογικής και τους όρους της επιστροφής μας στον κόσμο της επιστήμης. Γι' αυτό άλλωστε ο Ντεκάρτ είναι ο κύριος θεμελιωτής της νεότερης φιλοσοφίας και διδάσκεται υποχρεωτικά σε όλα τα τμήματα φιλοσοφίας σε όλο τον κόσμο, εκτός ίσως από την Ελλάδα που δεν έχουμε αυτόνομα τμήματα φιλοσοφίας (πλην μιας εξαίρεσης).
Στην ταινία inception η ψυχανάλυση, ένα από τα λίγα αντικείμενα για το οποίο φαίνεται ο κόσμος να έχει μια κάποια ιδέα, αντιμετωπίζεται με ειρωνεία καθώς η ταινία προχωράει όλο και βαθύτερα μέσα στην λαγουδότρυπα της ριζικής αμφισβήτησης του Ντεκάρτ. Οι αναφορές στο υποσυνείδητο μοιάζουν να χάνονται στο τέλος κάτω από τα βαθύτερα βασικά ερωτήματα της δομής της ανθρώπινης συνείδησης και του νου.
Μετά από αυτά τα μονοπάτια είχα αρχικώς και εγώ ανακαλύψει την σύγχρονη φιλοσοφία του νου (Philosophy of Mind), τους σύγχρονους νευροεπιστήμονες όπως τον Ramachandran και βέβαια τα αμείλικτα ερωτήματα για την ελευθερία της βούλησης του ανθρώπου και το τι είναι ανθρώπινη συνείδηση. Ομοβροντία ερωτημάτων που δεν επιδέχονται καμία διαπραγμάτευση.
Όπως έλεγε ο Αξελός το θέμα είναι να βάζουμε τα σωστά ερωτήματα και όχι απαραίτητα να δίνουμε τις σωστές απαντήσεις.
Η ταινία αυτή θέτει στον θεατή την αφετηρία των ερωτημάτων της φιλοσοφίας του νου, του μυστηρίου της ανθρώπινης συνείδησης και της ελευθερία της βούλησης.Ουσιαστικά κάνει ένα inception όπως αναφέρεται και στην πλοκή, στα μυαλά των θεατών με την καλλιέργεια των ιδεών που ανέφερα.
8 σχόλια:
Gr
Δεν θέλω να ανακυκλώσω μια συζήτηση που έγινε στο LLs ,αλλά στην συγκεκριμμένη ταινία,υπάρχουν σοβαρά προβλήματα αν την αναγνώσουμε ως απλή διαδοχική "βυθιση" σε διάφοαρα επίπεδα συνείδησης.
Αν δεχθούμε το επίπεδο πραγματικότητας ως αληθές τότε αυτό πάσχει από προφανείς αντιφάσεις (πχ τα παιδιά ειναι εγκλωβσισμένα στην Αμερική ως να είμαστε το 1940, ενώ μπορούν καλλιστα να ταξιδεψουν, να γίνουν Skype calls ,ακόμη παιδαριώδεις περιγραφές οικονομικών αντιμαχιών κλπ κλπ
Αν δεχθούμε το επίπεδο πραγματικότητας ως όνειρο και αυτό τότε η ταινία δεν έχει κανένα σημείο αγκύρωσης και δεν καταλαβαίνουμε ποιος ονειρεύεται
Ταπεινή μου γνώμη είναι οτι ό μοναδικός μηχανσιμός που τροφοδοτεία αυτήν την αέναη και κατα βάθος παράλογη βύθιση δεν είναι παρά οι ουσίες
Τέλος η συνεχής χρήση της λέξης επιστημονικοφανούς Limbo στην
ταινία, μασκαρεύει το περιεχόμενο της
Limbo είναι η κατάσταση απώλειας συνείδησης από ναρκωτικά ή θεραπευτική νάρκωση, στην γλώσσα της πιατσας η "χοντρή μαστούρα"
Είναι άχαρη η διαφωνία σε ζητήματα αισθητικής,αλλα η ΄φιλοσοφία του Inception μου φαίνεται ως συνηγορία της Μαστούρας κλπ
Κοίτα περι γούστου κολοκυθόπιτα, συμφωνούμε σε αυτό.
Από την άλλη μεριά είναι δυνατόν να συζητήσουμε αν το σενάριο π.χ. του memento έχει κενά; Το ίδιο συμβαίνει και εδώ αν και αυτή η ταινία βλέπεται πολύ πιο εύκολα από μη φινεσίλ.
Νομίζω ότι η ταινία βλέπεται εντελώς φυσιολογικά (σαν να διαβάζεις την εφημερίδα σου) χωρίς απολύτως κανένα κενό αν κάποιος έχει λίγο υπόψη του περί εγκεφάλου, Ντεκάρτ και φιλοσοφία του νου.
Αν κάποιος δεν έχει ιδέα από όλα αυτά, το κριτήριο του για το αν "έπιασε" το νόημα θα πρέπει να είναι η οπτική του όταν βγαίνει από το σινεμά. Αν τα βλέπει όλα όπως πριν τότε μάλλον δεν κατάλαβε και πολλά. Αυτό είναι άλλωστε το νόημα και της φιλοσοφίας.
Ο εστιασμός που κάνεις στις υπνωτικές ουσίες δεν νομίζω ότι είναι σωστός, όπως θα ήταν λάθος αν κάποιος εστίαζε στην συσκευή ή στα εφέ. Όλα αυτά έχουν εντελώς διαδικαστικό χαρακτήρα.
Επίσης νομίζω ότι τα εφέ της ταινίας είναι καταπληκτικά και ακόμη και αν κάποιος δεν σκαμπάζει και πολλά αξίζει να την δει για την πρωτοτυπία των εφέ της.
GR,αυτη ειναι η γνωμη μου για το inception,οπως τη κατεθεσα κ σε αλλα ιστολογια,παρεμπιπτοντως βρηκα πολυ ενδιαφερουσα/εμπνευσμενη τη δικια σου αναλυση γιατι εστιασε σε ξεχωριστα σημεια απο αυτα που εστιασαν οι περισσοτεροι.Κ ανεδειξε αλλες πτυχες της ταινιας,περα απο τα τετριμμενα.
το inception,προσπαθει να απευθυνθει κ σε ενα κοινο διαφορετικο απο αυτο που συρρεει συνηθως στα χολυγουντιανα μπλοκμπαστερ.
Αποσκοπει να πεισει τον θεατη οτι,οποιαδηποτε πραγματικοτητα ειναι απειρως προτιμοτερη,απο εναν ονειρικο κοσμο.
Στον ονειρικο κοσμο,η αγαπη του Κομπ κ της γυναικας του,κατεληξε σε κατι αρωστημενο.Ηθικολογει ασυστολα η ταινια,φωναζει να μην ειμαστε αχαριστοι κ να μην αναλωνουμε τοσο πολυ την Αγαπη,να μην αναλωνουμε ο ενας τον αλλον,θελει αποσταση η αγαπη.Και μετρο.
Η ιδια η limbo ειναι ενας χωρος οπου "κανεις δε πρεπει να ειναι" πουθενα στη ταινια,δε προκυπτει οτι ειναι ενα μερος οπου ολοι πρεπει να βρισκομαστε.Εαν η limbo eιναι η φαντασιωση του εξαρτημενου,ο Νολαν φωναζει σε ολη τη ταινια,"ΜΑΚΡΥΑ ΠΑΙΔΕΣ ΑΠΟ ΤΗ LIMBO!ΜΑΚΡΥΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΤΕΧΝΗΤΟΥΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΥΣ ΠΟΥ ΚΑΤΑΛΗΓΟΥΝΣΕ ΚΟΛΑΣΕΙΣ"
Ο Νολαν ειναι ενας σκηνοθετης που αρεσκεται να περναει στις ταινες του συντηρητικα μηνυματα,σχεδον ρεπουμπλικανικα.Οπως κ στο dark knight,οπου ο λαος δε κρινεται αξιος να ακουσει την αληθεια,αλλα επειδη χρειαζεται εναν ηρωα,πρεπει να τον παραμυθιασουμε κ να τον χειραγωγησουμε,αποκρυπτοντας του την αληθεια για τον Χαρβευ Ντεντ,
ετσι κ εδω,στο inception.Περναει ενα εξισου συντηρητικο μηνυμα.
Εγκαταλειψτε καθε ιδεα περι ανευρεσεως του απολεσθεντος παραδεισου,με το ταιρι σας.Υστερα απο τη Πτωση,κανεις δε δικαιουται να αναζητησει τον κοσμο των Πρωτοπλαστων,οπου ο Αδαμ κ η Ευα,ηταν ευτυχισμενοι μαζι,διχως τιποτα αλλο αναμεσα τους.
"ΘΝΗΤΟΙ,ΚΑΘΙΣΤΕ ΣΤΑ ΑΥΓΑ ΣΑΣ Κ ΑΦΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΥΣ Κ ΤΑ ΙΔΕΑΤΑ"
Ετσι τουλαχιστον,το ειδα εγω!
celin δεν είχα σκεφτεί καθόλου την εκδοχή της πλευράς της ταινίας που μιλάει για την γυναίκα του.
Τον dark knight δεν το έχω δει. Από τις άλλες του όμως ταινίες δεν είχα διαπιστώσει κάτι για συντηρητικά μηνύματα κτλ. Κάθε άλλο θα έλεγα.
Κατά τη δική μου γνώμη ο Νόλαν περιστρέφεται γύρω από θέματα της αντίληψης και του εγκεφάλου:
Μεμέντο=μνήμη
Prestige=οφθαλμαπάτη+σκάρλετ
inception=συνείδηση
GR το οτι ο Νόλαν περιστρέφεται γύρω από θέματα της αντίληψης και του εγκεφάλου,ειναι δεδομενο,η θεματικη του ειναι αυτη ακριβως που λες.Κ για να ειμαι ειλικρινης,μολονοτι ειναι φανερο αν αναλογιστεις τις μεχρι τωρα ταινιες του,αυτο ειναι κατι που δεν ειχα σκεφτει!
Τωρα η δικια μου ερμηνεια περι συντηρητικων μηνυματων ειναι τελειως προσωπικη κ αναποδεικτη,απλα αυτη την αισθηση αποκομιζω απο τις ταινιες του,ειδικα απο το dark knight,το οποιο σε διαβεβαιω οτι ειναι κ μια πολυ καλη ταινια,ισως η πιο "ενηλικη" κ ποιοτικη ταινια που εχει δημιουργηθει ποτε στηριζομενη σε ενα κομικ.Δες τη μονο κ μονο για την ερμηνεια του Χηθ Λετζερ,ο ανθρωπος δε παιζεται.
Κ ο Τζακ Νικολσον ειχε υποδυθει τον Τζοκερ πολλα χρονια πριν,στην αλησμονητη ταινια του Μπαρτον,αλλα ο τζοκερ του Λετζερ κανει τον τζοκερ του Νικολσον να μοιαζει με Κωστα Βουτσα!!!!
Οσον αφορα τη ταυτιση με τους Πρωτοπλαστους κ τα περι απωλεσθεντος Παραδεισου,προφανως και εδω η υποθεση που κανω ειναι αυθαιρετη,γιατι δεν το τεκμηριωνω πουθενα παρα μονο στη φαντασια κ τη διαισθηση μου.
celin δεν νομίζω ότι χρειάζεται καμία πρόσθετη τεκμηρίωση! Εδώ λέμε χαλαρά τη γνώμη μας.
Ναι το θυμάμαι αυτό το έργο, δεν το είχα δει επειδή γενικά δεν μου αρέσει o Batman. Επιπλέον, σε γενικές γραμμές, δεν μου πολυαρέσουν ιστορίες που ξέρω την υπόθεσή τους. Δεν είχα όμως συνειδητοποιήσει ότι όλα αυτά τα έργα ήταν του Νόλαν, οπότε θα το δω και αυτό.
Δεν το έχω δει, με πείσατε να το δω.
Όποιος θέλει ας ρίξει μια ματιά και στο κείμενο του Άλκη:
http://www.bookpress.gr/multipress/sinema-theatro/inception
Εγώ άκουσα ότι είναι εμπνευσμένη απ' τον Γιουνγκ. Δεν την είδα ακόμη.
Δημοσίευση σχολίου